İbrahim Tatlıses | |
---|---|
İbrahim Tatlıses, 2007 | |
Genel bilgiler | |
Doğum adı | İbrahim Tatlı |
Doğum |
1 Ocak 1952 Şanlıurfa, Türkiye |
Tarzlar | Türk Halk Müziği · Arabesk |
Meslekler | Şarkıcı · besteci · söz yazarı oyuncu · yönetmen · albüm-film yapımcısı · sunucu · iş adamı |
Etkin yıllar | 1968-günümüz |
Müzik şirketi | Yalçın · Uzelli · Sönmez · Urfa Emektaroğlu · Türküola · Star · Bayar · İdobay · Emre · Raks · S · Erol Köse · Poll |
Resmî site | tatlises.com.tr |
Eş |
Adalet Durak (boşandı) Perihan Savaş (e. 1979; b. 1982) Ayşegül Yıldız (e. 2011; b. 2013) |
Çocukları | Ahmet Salim Tatlı, Gülşen Sara Tatlı, Gülden Ferrah Tatlı, Melek Zübeyde Tatlı, Dilan Çıtak, İbrahim "İdo" Tatlı, Elif Ada Tatlı |
İbrahim Tatlıses (d. 1 Ocak 1952, Şanlıurfa), ya da asıl adıyla İbrahim Tatlı, Türk şarkıcı, yapımcı, oyuncu, yönetmen, televizyon programcısı, iş adamı. İbrahim Tatlıses, müzik kariyerinin dışında, gıda, inşaat ve arama kurtarma sektörlerine de çeşitli yatırımlar yapmıştır. Ayağında Kundura türküsü ile ünlenen Tatlıses, günümüze kadar otuzdan fazla albüm çıkardı, birçok filmde oyuncu ve yönetmen olarak görev aldı ve bu sene 20. yılı olan İbo Show'da sunuculuk yapmıştır. Tatlıses, Türkiye'nin yanı sıra Yunanistan ile Orta Doğu'da da tanınmaktadır.[1] Türkiye'de lakabı İmparator'dur.
Müzik, televizyon ve sinemanın yanında İbrahim Tatlıses'in gıda, turizm, inşaat, iletişim (TV kanalı, radyo istasyonu), ulaşım gibi birçok alanda yatırımı bulunmaktadır. 14 Mart 2011 tarihinde program çıkışı uğradığı silahlı saldırıdan ağır yaralı olarak kurtuldu.
Tatlıses doğduğunda babası cezaevinde bulunmaktaydı.[3] Hiçbir zaman okula gitmemiştir. Daha sonra neden okuyamadığı sorulduğunda Urfa'da sanki Oxford vardı da biz mi gitmedik yanıtını vermiştir.[7] Çocuk yaşlarda çalışmaya başlamıştır; su satmış, çığırtkanlık yapmıştır.
« Çocuktum. 20 kuruş fazla kazanmak için sinemalarda 'Haydi buz gibi su' diye bağırarak su satıyordum. Bir gün koltukta oturan bir adam birden yerinden kalktı. 'Sus ulan eşek, seni mi dinleyeceğiz' diye suratıma 4 tokat attı. Ve o yediğim tokatlar beni buralara kadar getirdi.[8] » | |
(İbrahim Tatlıses)
|
İnşaatlarda soğuk demir ustalığı yapmıştır. İnşaatta türkü söylerken Adanalı bir sinemacı tarafından keşfedildi.[9] İlk başlarda Adana'da daha sonra Ankara'ya gelerek burada gazinolarda, pavyonlarda sahne aldı.[10] 1974'te Ankara'daki Kınalı Pavyon'da söylediği "Ayağında Kundura" ile ünlenerek önce Ankara Radyosu'na, sonra da bir yılbaşı gecesi televizyona çıktı.[2][8] 70'li yılların ortalarına doğru İstanbul'a geçerek burada sahne almaya başlamıştır.[9] Burada, kendisine soyadını veren müzisyen Yılmaz Tatlıses ile tanıştı.[11]
"Kara Kız" ile "Beni Yakma Gel Sevdiğim" adlarında 45'likler ile müzik dünyasına giriş yaptı. 30 Haziran 1976 tarihinde dışarıdan bitirdiği ilkokulun diplomasını Kilis'teki Kartalbey İlkokulu'ndan almıştır.[2] 1978 yılında Ayağında Kundura-Ceylan filmiyle sinema sektörüne giriş yaptı. 1979 yılında Kara Yazma filminde Perihan Savaş ile rol almıştır. 1983'te Derya Tuna ile Günah filminde oynadı. İbrahim Tatlıses 1984 yılında İzmir Fuarı'nda Ekici Över Gazinosu'nda dönemin ünlü starları Gülden Karaböcek, Barış Manço, Belkıs Akkale, Arif Sağ, Sezer Güvenirgil, Beş Yıl Önce On Yıl Sonra Grubu ve Atilla Arcan ile birlikte aynı sahneyi paylaştı.[12][13][14] 1985 yılında İbrahim Tatlıses yönetmenliğini üstlendiği, "Mavi Mavi" adlı sinema filminde Hülya Avşar ile birlikte başrolleri paylaştı.[15][16] 1987'de İdobay Müzik'i kurdu. 90'larda ünü, Yunanistan ve Orta Doğu'ya kadar genişledi. İbrahim Tatlıses aynı zamanda yönetmen, oyuncu, senarist, söz yazarı, köşe yazarı, besteci, programcı ve şarkıcı kimliğiyle de tanınmıştır. İbrahim Tatlıses'in sahip olduğu şirketler; gıda, film, yapım, turizm, havacılık ve yayıncılık grubu dallarında faaliyetlerini sürdürmektedir.
10 Mart 2008 tarihinde Neden adlı albümünü Mayıs 2009 da ise Yağmurla Gelen Kadın adlı albümünü piyasaya sürmüştür. Ayrıca bu albümde çok konuşulan ve tartışılan "Şemmame" adlı Kürtçe türkü de bulunmaktadır. 2009'da yıllarca söz ve beste aldığı sanatçı Yıldız Tilbe ile müzikal olarak tüm bağını kopardığını açıklamıştır.[17] 2010 yılında son albümü Hani Gelecektin'i piyasaya çıkardı. 2021 yılında İbrahim Tatlıses, 11 yıl aradan sonra "Gelmesin" adlı yeni şarkısıyla müzikseverlerle buluştu. Söz ve müziği Sema Nur Kaplan'a aranjesi Ceyhun Çelikten'e ait single 16 Nisan 2021'de Poll Production by Polat Yağcı etiketiyle dijital platformlarda yayınlandı.[18][19][20]
23 Eylül 2021 tarihinde İbrahim Tatlıses 12 yıl aradan sonra İstanbul Kuruçeşme'de konser verdi. Kuruçeşme Açıkhava Sahnesi'nde ki konserde Tatlıses'i, Gülben Ergen, Şafak Sezer, Aydemir Akbaş, Dilan Çıtak, Levent Dörter, Ayşegül Yıldız gibi ünlü isimler yalnız bırakmadı. Kızları Dilan Çıtak ve Elif Ada, Tatlıses'i ilk kez sahnede izledi. Sahneye çıktığı ilk anda duygusal anlar yaşayan Tatlıses, konseri kendisine çıkmış bir milli piyango olarak tanımladı ve "Allah, 'Yürü ya kulum' derse, kimse ona 'Dur' diyemez. Her şey de Allah'tan gelir. Sizleri seviyorum, sayıyorum. Mutluyum." dedi.[21][22]
İbrahim Tatlıses, müzik kariyerinin yanında, gıda, inşaat ve seyahat sektörlerine girerek çeşitli yatırımlar yapmıştır. Bunlardan "Tatlıses Çiğköfte" hâlen faaliyet göstermektedir. Tatlıses TV, İbrahim Tatlıses'e ait müzik kanalıdır. Sonrasında Türksat'tan çıkmıştır. Yayın yeri ve stüdyoları Seyrantepede'dir. Kendisine ait Uplink ile Türksat uydusuna çıkmıştır. Tatlıses TV'de Türkçe müzik ağırlıklı yayın yapıldığı gibi aktüalite, magazin, şehir rehberi, talk showlar, siyaset programı gibi programlar da yayınlanmıştır. D-Smart platformundan, Türksat 2A uydusundan yayın yapmıştır. Bir dönem Digiturk, Kablo TV'de ve karasal yayın yapmıştır. Borçlarını ödeyememesi nedeniyle 5 Eylül 2014 tarihinde yayın hayatına son vermiştir.[23]
İbrahim Tatlıses; 22 Temmuz 2007 tarihinde yapılan milletvekili genel seçimlerinde Genç Parti'den İstanbul 3. Bölge 1. sıradan milletvekili adayı olmuş, partisi barajı aşamayınca milletvekili seçilememiştir.
Tatlıses 2011 Türkiye genel seçimlerinde önce Adalet ve Kalkınma Partisi'ne adaylık başvurusunda bulunmuş ancak bu partiden aday gösterilmemiştir. İbrahim Tatlıses bu seçimlerde Şanlıurfa'dan bağımsız milletvekili adayı olmuş fakat sonradan adaylığını geri çekmiştir.[24][25]
İbrahim Tatlıses 2015 seçimlerinde de memleketi Şanlıurfa'dan AK Parti'ye milletvekili aday adaylığı başvurusu yaptı[26] fakat seçilemedi.
İbrahim Tatlıses, 24 Haziran 2018 tarihinde yapılacak seçimler için AK Parti’den 2. kez milletvekili aday adayı olmak için başvuru yapmıştır[27] fakat tekrar aday olarak gösterilmemiştir. AK Parti İzmir'den milletvekili aday listesinden 7. sırada gösterilmesini reddettiği ve bu nedenle aday olmadığı öğrenilmiştir.[28] Böylelikle siyaset hayatında toplamda dört kez milletvekilli adaylığı için girişimde bulunmuştur.
1980'lerde hükûmet, Kürtçe kullanımını yasaklamıştı; Aralık 1986'da İsveç'teki bir konserde Kürtçe halk şarkıları söyledi ve böylelikle ayrılıkçı propaganda yaptığı gerekçesiyle yargılandı, ancak 1987'de suçlu bulunmadı.[29] Pişmanlık gösterdikten sonra suçlama reddedildi.[30] 1988 yılında, iş adamı Mehmet Yılmaz tarafından Uşak'ta düzenlenen bir kültür festivalinde bir Kürt halk şarkısı söylemesi istendi, ancak Ben bir Kürt'üm ama yasalar Kürtçe şarkı söylememi yasaklıyor diyerek reddetti.[31] Bunun için 19 Eylül 1988'de suçlandı.[29]
1994 yılında, Türk gerilla örgütlerinin İbrahim Tatlıses, İdris Özbir, Halis Toprak ve Necdet Ulucan da dahil olmak üzere Kürt işadamlarını hedef aldığına dair kanıtlar vardı.[32] 1998 yılında Tatlıses'in hükûmetle Kürdistan İşçi Partisi (PKK) arasında silahlı çatışma sırasında bir aracı olmayı teklif ettiği bildirildi. İranlı Kürt müzisyen Abdollah Alijani Ardeshir ile bir albüm kaydetti.[33]
2018'de Afrin'deki Halk Koruma Birliklerine (YPG) karşı yapılan Zeytin Dalı Harekâtına destek verdi.[34]
İbrahim Tatlıses, ilk evliliğini Urfa'da Adalet Durak ile yaptı. Çiftin iki kız bir erkek olmak üzere üç çocuğu oldu. 1979 yılında Kara Yazma filminde tanıştığı Perihan Savaş ile birlikteliği başladı. Savaş'la evliliğinden Melek Zübeyde adında bir kız çocuğu oldu. 9 Ağustos 1984 tarihli gazetelerde yer alan haberlerde şu belirtildi: "İbrahim Tatlıses tarafından kaçırıldıktan sonra yedi saat boyunca dövüldüğünü ileri süren film oyuncusu Perihan Savaş, savcılığa başvurarak Tatlıses'in ruh hastası olduğunu söyledi ve tutuklanmasını istedi. Savaş'ın gözünün morarmış, sol kaşının da patlamış olduğu görüldü. Tatlıses polisteki sorgusunda "Savaş çocuğumun annesidir. Sağda solda dolaşmasını bir erkek olarak gururuma yediremedim" ifadelerini kullanmıştır.[8] Savaş, sonrasında Tatlıses ile olan ilişkisini bitirdi. 1983'te Günah filmini çekerken tanıştığı Derya Tuna'yla ilişkisinden "İdo" (İbrahim) adında bir oğlu oldu.
Derya Tuna ile olan 18 yıllık hayat arkadaşlığı Tatlıses'in dansöz Asena ile ilişkisinin ortaya çıkmasından sonra Derya Tuna tarafından bitirilmiştir.[35] 6 Ocak 2003'de Asena şarkıcı ile ilişkisini bitirdiğini açıkladıktan sonra Tatlıses Show'un yapılacağı binaya girerken bacağından silahlı saldırıya uğramıştır ve Tatlıses gözaltına alınmıştır.[36] Asena 2004 yılında Tatlıses'le ayrıldıktan sonra kendisine karşı Tatlıses tarafından azmettirilmiş kişilerce silahlı saldırılar olabileceğini söylemiştir.[37] İlişkileri sırasınca Asena'nin Tatlıses tarafından şiddete maruz bırakıldığı ve bu yüzden çalışamadığı haberleri basına yansımıştır.[38] Ayrıca Asena'nın havaalanında ve bir gece kulübünde Tatlıses tarafından şiddete maruz bırakıldığı haberleri çıkmıştır.[39][40] Tatlıses Derya Tuna ve Asena ile gelgitli ilişkiler yaşarken aynı zamanda Ayşegül Yıldız'la da ilişki yaşamaya başlamıştır. Asena 2002'de Ayşegül Yıldız'a şiddet uygulamıştır ve "onu bir güzel dövdüm" demiştir.[41] Bu kavganın ardından Tatlıses hayatındaki kadınlara "Ben hiçbirinizden vazgeçemiyorum, birlikte yaşayacaksınız." dediği iddia edilmiştir. Derya Tuna, Asena ve Ayşegül Yıldız arasında gel-gitler yaşayan ünlü türkücü üçüyle de ilişkisini sürdürdü. Ta ki Derya Tuna'nın 2002'de ilişkiyi bitirme kararına kadar. Ekim 2002'de sahnelere dönmeye hazırlanan Derya Tuna, ilk gecesinde Günay Restorant'ın önünde kameraların önünde saldırıya uğradı ve bacağından vuruldu. Asena ise 2003 yılında beraberliğini sonlandırdı. Ayrılık kararından kısa bir süre sonra da Asena da sağ bacağından vuruldu.[42] Derya Tuna'yı vuran saldırgan ifadelerini değiştirmiş ve en son Tatlıses tarafından azmettirildiğini söylemiştir.[37]
İbrahim Tatlıses, 27 Eylül 2011'de Ayşegül Yıldız'la hastanede evlendi. Çiftin nikâhını Şişli Belediye Başkanı Mustafa Sarıgül kıyarken, Fatih Terim de nikâh şahidi oldu.[43] 29 Kasım 2013 tarihinde Ayşegül Yıldız ile boşandı. İbrahim Tatlıses'in Ayşegül Yıldız ile olan evliliğinden Elif Ada isimli bir kızı var.[44]
Işıl Çıtak'tan evlilik dışı olan kızı 1989 doğumlu Dilan Çıtak, 2013 yılında ortaya çıkmıştır.[45] 2021 yılında Gülçin Karakaya ile evlenmiştir. 1 Mayıs 2021 tarihinde yayınlanan İbo Show programında Gülçin Karakaya ile evlendiklerini açıklayan İbrahim Tatlıses, Hürriyet'ten İsmail Bayrak'a yaptığı açıklamada, “Resmi nikâh yok, bizimki gönül evliliği” demiştir.[46][47]
14 Mart 2011 gecesi Beyaz TV'de yayınlanan İbo Show programı çıkışında Maslak'ta uzun namlulu silahla açılan ateş sonucu kafasından yaralandı. Akabinde hastaneye kaldırılan Tatlıses, 6 saat süren ameliyat sonucu yoğun bakım ünitesine bağlandı. Doktorlar tarafından yapılan resmî açıklama şöyleydi; "Sanatçının hayatî tehlikesi var ama ilk başladığımız noktaya göre daha az." Saldırıda İbrahim Tatlıses'in asistanı Damla Buket Çakıcı da yaralanmıştır. Gri renkli Fiat Linea marka arabadan yapıldığı öğrenilen saldırı hakkında geniş çaplı bir soruşturma başlatılmış, 16 Mart 2011 tarihi itibarıyla araç bulunmuştur. Suikastın bir numaralı zanlısı Abdullah Uçmak yakalanmıştır.[48]
İki hafta boyunca Acıbadem Maslak Hastanesi'nde yoğun bakımda kalan sanatçı, 28 Mart 2011 günü doktorlarının yaptığı açıklamaya göre yoğun bakımdan çıkarılmıştır, böylece hayati tehlikesi ortadan kalkmıştır.[49] 6 Nisan 2011 tarihi itibarıyla ailesi tedavilerin Almanya da sürdürülmesi isteği ile Tatlıses'i Türkiye Cumhuriyeti'ne ait uçakla Almanya'ya götürmüşlerdir.[kaynak belirtilmeli] Sonraki yıllarda Miami, Florida, Amerika Birleşik Devletleri'nde dünyada en iyiler arasında bulunan Amerikalı beyin cerrahları tarafından tıbbi beyin operasyonu yapıldı.[50]
İsrailli şarkıcı Noa Kirel, Tatlıses'in "Aramam" adlı şarkısının melodisini "Pauch" adlı şarkısında sample olarak kullandı ve şarkı YouTube'da 32 milyon izlenmeye ulaştı.[51][52] Yine aynı şarkının melodisi Lübnanlı şarkıcı Wael Kfoury'nin "Belgharam" şarkısında kullanıldı ve şarkı YouTube'da 43 milyon izlenmeye ulaştı.[53] Suriyeli şarkıcı Nassif Zeytoun, "Mannou Sharet" adlı şarkısında Tatlıses'in "Nankör Kedi" şarkısının müziğini kullandı ve şarkı 60 milyon izlenmeye ulaştı.[54][55] Lübnanlı şarkıcı Elissa, "Nefsi Aollo" adlı şarkısında Tatlıses'in "Haydi Söyle" şarkısının müziğini kullandı ve şarkı YouTube'da 88 milyon izlenmeye ulaştı.[56][57] O Ses İsrail’de Sapir Saban adlı yarışmacı final bölümünde “Haydi Söyle” şarkısını Türkçe olarak söyleyerek birincilik kazandı.[58] Tunus halk ezgisi "Sidi Mansour" Tatlıses tarafından 1999 yılında "Mavişim" olarak seslendirildi. Tatlıses'in Leylim Ley adlı şarkısı 2006 yılında Tunuslu şarkıcı Saber El Robaii tarafından Ya Lilla adıyla seslendirildi.[59] Lübnanlı şarkıcı Fadel Chaker 2006 çıkışlı Allah A3lam adlı şarkısında Tatlıses'in Usta adlı şarkısının müziğini kullandı.[60] 1979 yılında Lübnanlı şarkıcı Samira Toufic tarafından "Asmar" adıyla söylenen[61] Türkçesi "Esmerin Adı Oya" adlı şarkı Tatlıses tarafından 1988 yılında albümüne konulmuştur. Şarkı ayrıca Kürtçe "Yara Mina Bedewe" ve Ermenice "Gançum Em Ari Ari" olarak da söylenmiştir.
Yazar Nevzat Çelik Tatlıses'in Mavi Mavi şarkısının sözlerinin annesi Fahriye Çelik'e ait olduğunu iddia etmiştir. İddiasına göre annesi Dedeman'da çalışırken elinden şiir defterini alan Tatlıses, sonrasında şarkısını söylemiş, filmini yapmıştır.[62] Kürt müzik grubu Agirê Jiyan, kendileri tarafından derlenen “Şemamê” isimli Kürtçe halk ezgisinin sözlerini izinsiz değiştirerek yorumladığı iddiasıyla İbrahim Tatlıses hakkında dava açmıştır.[63] Şiwan Perwer’in eseri olan Canê Canê Tatlıses tarafından “Caney Caney” olarak; “Mumik” adlı eseri de “Bir Mumdur İki Mumdur” olarak; “Lorke Lorke” de İbrahim Tatlıses tarafından aynı adla yorumlanmıştır. Perwer’in “Di dinê de sê tişt hene” adlı parçası da İbrahim Tatlıses tarafından “Bu dünyada üç şey vardır” olarak; “Lawo destê min berde” adlı parça da “Makaram sarı bağlar” olarak yorumlandı. Yine Perwer'e ait olduğu iddia edilen “Lê Dotmam” adlı eseri de Tatlıses “Ben yetim, Ben öksüz” olarak yorumladı.[64] Tatlıses Kerkük bölgesine ait birçok Türkmence ve Kürtçe şarkıyı yeniden Türkçe olarak yorumlamıştır.
Tatlıses Şah Plak'tan 3, Urfanın Sesi Plak'tan 3, Palandöken Plak'tan 8, Kartal Plak'tan 1, Ömer Plak'tan 4, Edessa Plak'tan 2, Türküola Müzik'ten 4 olmak üzere toplam 25 adet 45'lik plak çıkarmıştır.[66]
Yıl | Film | Rol | Notlar |
---|---|---|---|
1978 | Sabuha | Faruk | |
Ayağında Kundura / Ceylan | İbrahim | ||
Sabuha / Toprağın Oğlu | Toprağın Oğlu İbrahim | ||
1979 | Kara Yazma | İbo | |
Kara Çadırın Kızı | İbrahim | ||
Fadile | |||
1980 | Ayrılık Kolay Değil | ||
Çile | İbo | ||
1981 | Seni Yakacaklar | İbrahim | |
Yaşamak Bu Değil | |||
Tövbe | Mehmet | ||
1982 | Yalan | Yusuf | |
Alişan | Alişan | ||
Nasıl İsyan Etmem | Hasan | ||
1983 | Yorgun | İbrahim | |
Günah | Yaşar | ||
Futboliye | Konuk Oyuncu | ||
1984 | Sevdalandım | Urfalı Kemal | |
Ayşem | İbrahim | ||
1985 | Mavi Mavi | Kerim | |
Sevmek | Hasan | ||
Yalnızım | Ferhat | ||
1986 | Gülümse Biraz | Urfalı İskender | |
Yıkılmışım Ben | Yusuf | ||
Sarhoş | İbrahim | ||
1987 | Allah Allah | ||
Gülüm Benim | Hıdır | ||
Dertli Dertli | Haydar | ||
1988 | Aşıksın | İbrahim | |
Hülya | İbrahim Tatlıses | ||
Bir Kulum İşte | Urfalı Ferhat | ||
Kara Zindan | Cemal | ||
Ben İnsan Değil Miyim | İbrahim | ||
1989 | Ceylan | ||
Fosforlu | Şahin | ||
1992 | Aşık Oldum | ||
1993 | Tetikçi Kemal | Kemal, Yılmaz | |
1997 | Fırat | Yusuf | 34 Bölüm |
2006 | Bulamadım | Ali | 2 Bölüm |
|başlık=
(yardım)
![]() |
Vikisöz'de İbrahim Tatlıses ile ilgili sözleri bulabilirsiniz. |
![]() |
Wikimedia Commons'ta İbrahim Tatlıses ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır. |